Friday, January 18, 2013

GÁLLÁBÁRTNIT-árvvoštallan


Lyrihkalaš ovddasátni árvvoštalli barggu ektui   
Nu mo lohpidin ikte FB:as de ovdan buvttan juoga mii dávjá gohččodit “árvvoštallan –čálusin”. Nu ahte lean mahkáš árvvoštalli juste dál. Lean ovdal ollu lohkan iešguđetge árvvoštallamiid girjjiid, CD-skearruid, teáhterčájálmasaid, filmmaid birra. Ja álo jurdilin gii bat lea dát olmmoš guhte árvvoštallá juoidá? Dán ge vel almmuhuvvo gos nu. Dasto lohkki lohkka, guldaleaddji guldala, geahčči fas geahččá ja guldala dán mahkáš árvvoštallama. Ferte go dien árvvoštallis leat sierravuođat, earenoamášvuođat?
Juo, dies berrešii leat erenoamášvuođat goit dán dáfus ahte máhttá čállit, lohkat, čilget, guldalit, analyseret, veardidit, muitalit duohta, leahkit kritihkalažžan ja objektiivvalažžan ákkastallama bokte. Maiddái jáhkkán árvvoštallis berre leat rikkis kulturduogáš ja máhttu. Jus dát ii livččii dehálaš, de jáhkkán VG dahje Aftenposten livččii baicce almmuhan “árvvoštallama” maid čálášii koahkka, boastaolmmái dahje leansman. (Dies dá in leat áibbas sihkkar makkár duogáš lea dáin olbmuin maid barget VG:as, Aftenpostenis jna.). Muhto goit jurddašan ahte berrešii leat nie.   Maiddái soaitit Sámis lea earálágan mearaštállan dán ektui. Leago Sámi median obbage ámmátárvvoštallit?
  
Nubbi dáfus árvvoštallis ii leat mange ládje erenoamášvuođa go dát gal lea maid olmmoš nu mo mun dahje don. Ja juohke olmmoš sáhttá leat goit oktii eallimis leahkit beallalažžan. Dahje muđui olbmoluondu lea duolle dalle bargat boastut, čállit boastut, ipmirdit boastut, jna.
Nu ahte lea olbmo duohken man láhkai luohttit árvvoštallamiidda ja árvvoštalliide. Olmmoš gal ieš mearrida luohttá go ollislaččat vai lohkat: Die gal lea baikka!   
Nu ahte dá mearkkaša diet čuovvovaš jurdagiid bihtá oaččut lohkat muhto gal ieš de mearridat movt de viidáset dágat. :) 

  -  SÁPMÁI gal várra dohkke!
Nu logašin várrugasat ođđa CD-skearru “Gállábártnit” birra maid guovdageaidnulaš Sančuari joavku doaimmahii 2012 jagi loahppas. Vuos go mediain (Sámemedian) beaggigođii ahte Sančuari lea bargame ođđa CD-skearruin, de lei álgoreakšuvdna: “Na viimmát!”.

Guldalin olles CD-skearru golbma dahje njeallje gearddi iige dan dihtii ahte: -Šoš, man coolas lávlagat ja šuoŋat leat! Baicce nubbeládje! Guldalin vai gávdnat dán man dihtii berrešii guldalit dán CD-skearru.
Juo, mu mielas, persovnnalaččat dan ođđa CD-skearrus ii leat mihkkige man dihte mu galggašin oastit dán 198 ruvnno ovddas! Dušše danne go dá lea sámemusihkka? Háloo! Dakkár ákkastallama in goassige boađán dohkkehit. Lihkkus válden girjerádjosis dan CD-skearru, nu ahte seastin olles 198 ruvnno.

Manne mun in liiko dan CD-skerrui?
 - Dát lávlagat ja šuoŋat eai nagot dahkat dien maid gohččodit “átmosfeara”.  Dá lea dat go don bijat johtui čuojanasa mas lea ođđa CD-skearru, ja vuosttáš  lávlaga rájes gitta maŋemuš lávlagii don návddašat, govvidat dáid sceanaid man birra lávlut.  “Our lot in life”  (nummir 12) lávlá gal  irritere eanemustá! Gal dát lea stuorámus fiásko dan CD-skearru! Soaitit jus livčče veahá earálágan dáhkon diet mastering ja programming livčče várra dohkkenláhkái.

    - 11 jagi lea oalle áigi. Dan áigodaga siste gal lea baggu doaimmahit buori CD-skearru. Suddu, muhto GÁLLÁBÁRTNIT CD-skearru ii leat dakkár.

 - Šuoŋat mat leat skearrus, ovtta ládje muittuhit  boares málle Sančuari, duon áigge go otná 40 jahkásaččat ledje veahá nuorabut go dál. Ja diehtálas mun ieš ge leamašan nuorabut go odne. Juste dalle in leat sihkkár dihten go obbanasiige Sančuari birra maidege.  

    Muhto odne mun ieš baicce háliidan guldalit ođđa šuoŋaid, iige juoga maid dahká keyboard + juogan. Juo, Sančuari geahččala dan dahkat, buoridit šuoŋaid. Ovdamearka dihte joavku lea váldán mielde luonddujienaid (čázi, ealu, skávli). Maiddái muhtin lávlagis leat oba buorit gitára oasit. Dahje omd., Asia fiinuhat lávlagis lea buorre elektrovnnalaš oassi, muhto fas lea juoga maid billida dán lávlaga.  Seammás dá elektrovnnalaš oassi muitohastá veahá Wimme musihkka. Dá lea maid ii leat buore dovdomearkka. Mastering ja programming váikkuhit ollu loahpalaš veršuvdnii. Dát gal sáhtášii leat buoret.
  

REASPEKTA oassi.
Sančuari gal lea ovtta ládje leandára joavkku jo dán dáfus ahte máŋgalot jagi Beassášdoaluid vuolde nagodii čoaggit  olbmuid suohtastallat ja dánsut Báktehárjái boares lávlagiiguin. In jáhke ahte oarjemáilmmi násti livččii nie bures birget dán dáfus.  Maiddái galggan dadjat ahte leat lávlagat omd., “Ole Thomas” maid lea dánsunláhkái lávlla ja mii lea 100% Sančuari stiilla ja man dihte olmmoš konseartas boahtá lávdi ovdii vai čuovvut Sančuari mielde. Mu mielas dá lea ovtta dáin lávlagis CD-skearrus maid lea oba bures dáhkon.  Soaitit juste dakkár dánsunlávlagiid dihte Sančuari lea cevzen bures dassážii.  Maiddái jáhkkán otná 40 jahkásaččat guldalit mielain dán ođđa CD-skearru goit danne go dát han muitohastá sidjiide sin nuorravuođa. Otná nuorat gal soitet maid juoidá gávdnat dán skearrus. Mun ieš baicce boađán konsertii, go konsearta han dahká musihkkagova mihá buorebut go buoremus čuojanas.         

LOAHPPALAŠ jurdda.
Nu mo lohken álggo rájes de dát CD-skearru soaitit dohkke báikkálaš dásis Sápmái, muhto ollet dobbelii gal dainna musihkain obba váttis.  Muhto gal movt ollet dobbelii gal sáhttá várra eará háve digaštallat. ;)

2 comments:

  1. Miellagiddevaš lohkamuš! In mun lean gal guldalan jur nie ieš. Dál ferten ruoktot gullat fas nuppis :)

    ReplyDelete